با خواص پرتقال آشنا شوید

خواص پرتقال

میوه‌ها بخش بزرگی از سبد غذایی ما را تشکیل می‌دهند. عموماً ما میوه‌ها را برای سیر شدن نمی‌خوریم، بلکه می‌خواهیم از خواص سلامتی و همچنین طعم و مزه آن‌ها استفاده کنیم. میوه‌ها منبع غنی از ویتامین‌ها، مواد معدنی و مواد مغذی گیاهی هستند. در ادامه به معرفی خواص پرتقال خواهیم رفت.

 

پرتقال

پرتقال، میوه‌ای از تیره مرکبات است. عموماً درخت این میوه در تمام فصول سال سبز رنگ دیده می‌شود. بیشترین باغ‌های تحت کشت پرتقال در ایران مربوط به استان‌های مازندران و کرمان است. پرتقال از پیوند دو درخت مشابه یعنی نارنگی و گونه دیگری از سیاه ریشه‌ها به وجود آمده است. بیشتر محققین زادگاه پرتقال را کشورهای جنوب شرقی آسیا می‌دانند. در میان انواع مختلف پرتقال‌ها، پرتقال ایرانی اصیل که از قرن یازدهم میلادی کشت می‌شد هم وجود دارد. این پرتقال به واسطه طعم تلخی که داشت، در پیوند با دیگر درختان به تدریج تا اوایل قرن پانزدهم، طعم شیرینی به خود گرفت.

جالب است بدانید که مبدأ و منشأ کلمه لاتین Orange و کلمه فارسی «نارنج»، هر دو از کلمه سانسکریتی «نارنگ» گرفته شده است. بیشتر ما پرتقال را با گونه تامسون آن می‌شناسم. در حالی که در نواحی شمال ایران به ویژه مازندران، انواع و اقسام گوناگونی از پرتقال کشت و برداشت می‌شود. می‌توان گفت انواع پرتقال‌ها بر اساس منطقه‌ای که گونه خاصی در این بیشتر کشت می‌شود، نام‌گذاری می‌شوند. از انواع دیگر پرتقال‌ها می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

 

  • پرتقال خونی
  • پرتقال ماندارین
  • پرتقال بیروتی
  • پرتقال والنسیا

 

ارزش غذایی پرتقال

برای بحث روی خواص پرتقال بسیار شایسته است که ابتدا به بررسی ارزش غذایی پرتقال به عنوان یک میوه بپردازیم. در ادامه لیستی از ارزش غذایی پرتقال را مشاهده می‌کنید. اعداد به درصد بیانگر مقدار مورد نیاز مصرف روزانه بدن یک فرد بالغ است.

  • انرژی ۴۷ کیلوکالری ۲٫۵%
  • کربوهیدرات ۱۱٫۸ گرم ۹%
  • پروتئین ۰٫۹۴ گرم ۱٫۵%
  • چربی کل ۰٫۱۲ گرم ۰٫۵%
  • کلسترول ۰ میلی‌گرم ۰%
  • فیبر خوراکی ۲٫۴۰ گرم ۶%

 

ویتامین‌ها

  • اسید فولیک ۳۰ میکروگرم ۷٫۵%
  • نیاسین ۰٫۲۸۲ میلی‌گرم ۲%
  • اسید پانتوتنیک ۰٫۲۵۰ میلی‌گرم ۵%
  • پیریدوکسین ۰٫۰۶۰ میلی‌گرم ۴٫۵%
  • ریبوفلاوین ۰٫۰۴۰ میلی‌گرم ۳%
  • تیامین ۰٫۱۰۰ میلی‌گرم ۸%
  • ویتامین (C) سی ۵۳٫۲ میلی‌گرم ۹۰%
  • ویتامین (A) آ ۲۲۵ یکای بین‌المللی ۷٫۵%
  • ویتامین (E) ای ۰٫۱۸ میلی‌گرم ۱%
  • ویتامین (K) کا ۰ میکروگرم ۰%

 

الکترولیت

  • سدیم ۰ میلی‌گرم ۰%
  • پتاسیم ۱۶۹ میلی‌گرم ۳٫۵%

 

مواد معدنی

  • کلسیم ۴۰ میلی‌گرم ۴%
  • مس ۳۹ میلی‌گرم ۴%
  • آهن ۰٫۱۰ میلی‌گرم ۱%
  • منیزیم ۱۰ میلی‌گرم ۲٫۵%
  • منگنز ۰٫۰۲۴ میلی‌گرم ۱%
  • روی ۰٫۰۸ میلی‌گرم ۱%

 

مواد مغذی گیاهی (فیتو-مواد مغذی)

  • کاروتن-β (بتا) ۷۱ میکروگرم
  • کاروتن-α (آلفا) ۱۱ میکروگرم
  • کریپتوزانتین-β (بتا) ۱۱۶ میکروگرم
  • زآگزانتین ۱۲۹ میکروگرم
  • لیکوپن ۰ میکروگرم

همان‌طور که مشاهده کردید پرتقال دارای مقدار زیادی فیبر، ویتامین ث، تیامین، فولات و آنتی‌اکسیدان است. به همین دلیل پرتقال دارای خواص سلامتی فراوانی می‌تواند باشد. حال نگاه دقیق‌تر به مواد مغذی موجود در پرتقال خواهیم انداخت.

خواص پرتقال

پرتقال منبع کربوهیدرات سالم

پرتقال عمدتاً از آب و کربوهیدرات تشکیل شده است و مقدار جزئی پروتئین، چربی و همچنین کالری دارد. قندهای ساده‌ای به مانند گلوکز، فروکتوز و ساکاروز عمده محصولات کربوهیدراتی پرتقال هستند. این کربوهیدرات‌ها وظیفه شیرین کردن پرتقال را بر عهده دارند.

با وجود کربوهیدرات فراوان، شاخص گلایسمی پرتقال بسیار اندک و چیزی در حدود ۳۱ تا ۵۱ است. باری کسانی که شاخص گلایسمی را نمی‌شناسند باید گفت که این پارامتر، معیاری از شدت و سرعت جذب قند مصرف شده توسط بدن شما است. هر چقدر قند مصرفی از مواد غذایی با سرعت کمی دریافت شود، بدن فرصت کافی به منظور ساختن و تولید انسولین اضافی در اختیار خواهد داشت.

از طرف دیگر پرتقال، پلی فنول و فیبر بالایی هم دارد که به نوبه خود به جذب بهتر قندها در بدن کمک می‌کنند تا با مصرف پرتقال قند خون شما افزایش شدید نداشته باشد.

 

خواص پرتقال و فیبر فراوان در آن

پرتقال منبع خوبی برای دریافت فیبر است. یک پرتقال بزرگ به اندازه ۱۸۴ گرم، دارای حدوداً ۱۸ درصد از نیاز روزانه شما به فیبر است. مهم‌ترین فیبرهای موجود در پرتقال شامل پکتین، سلولز، همی سلولز و لیگنین می‌شود. فیبرها همان‌طور که قبلاً خواندید خواص سلامتی فراوانی به دنبال دارند از جمله بهبود سیستم گوارشی، کاهش وزن، کنترل کلسترول و کاهش قند خون.

خلاصه باید گفت، عمده ترکیبات تشکیل دهنده پرتقال، کربوهیدرات و آب است. همچنین با خوردن آن می‌توانید مطمئن شوید که بخش بزرگی از نیاز خود به خوردن فیبرها را تأمین می‌کنید.

 

وجود ویتامین و مواد معدنی

از کودکی پرتقال منجی درمان سرماخوردگی بود. قدرت فوق‌العاده پرتقال در درمان سرماخوردگی دست در دست ویتامین ث فراوان و سایر مواد معدنی همانند تیامین، فولات و پتاسیم است.

ویتامین ث موجود در پرتقال، بیش از هر میوه رایج دیگری است. می‌توان گفت که پرتقال تازه تقریباً ۱۰۰ درصد نیاز بدن شما به خوردن ویتامین ث روزانه را تأمین می‌کند و حتی از آن هم بیشتر است.

تیامین، یکی از انواع ویتامین‌های ب است. ب ۱ نام دیگر تیامین است که همانند همتای ث خود، به مقدار کافی در پرتقال وجود دارد.

فولات، نام دیگری از اسید فولیک یا ویتامین ب ۹ است. این ویتامین در بدن عملگر و عملکردهای مختلفی را تنظیم می‌کند. این ویتامین در بیشتر میوه‌ها از جمله پرتقال تازه وجود دارد.

پتاسیم، از جمله آخرین مواد معدنی پر اهمیتی است که با خوردن پرتقال به آن دست پیدا می‌کنید. با خوردن پتاسیم، فشار خون بدن شما به مرور کاهش پیدا کرده و در نهایت شما شانس کمتری برای ابتلا به بیماری قلبی خواهید داشت.

 

به طور خلاصه می‌توان به قطع گفت که تعداد زیادی از ویتامین‌ها و مواد معدنی مورد نیاز بدن همانند ویتامین ث، تیامین، فولات و پتاسیم در پرتقال وجود دارد.

 

خواص پرتقال با وجود ترکیبات گیاهی

ارزش غذایی بالای پرتقال نه تنها به واسطه وجود مواد معدنی و ویتامین‌ها بلکه درصد بزرگی از خاصیت مفید پرتقال به دلیل وجود ترکیبات گیاهی مخصوص در آن است. محققان متصور هستند که این ترکیبات موجب بروز ویژگی‌های سلامتی و همچنین خواص درمانی فراوانی در بدن می‌شوند. مهم‌ترین ترکیبات گیاهی موجود در پرتقال از دسته آنتی‌اکسیدان‌ها به نام‌های کاروتنوئید و فنولیک (ترکیبات فنولی) است.

 

ترکیبات فنولی پرتقال

می‌توان گفت که با خوردن میزان کافی از پرتقال، درصد بزرگ مواد و ترکیبات فنولی مورد نیاز بدن تأمین می‌شود. رنگ زرد پرتقال، نشانگر وجود ترکیب فنولی مهمی با عنوان فلاونوئید است. دو گونه مهم از فلاونوئید به نام‌های هسپریدین و آنتوسیانین در پرتقال وجود دارد.

هسپریدین زیر مجموعه اصلی زردینه ها یا فلاونوئید های موجود در پرتقال است. مطالعات نشان داده است که این ماده فنولی خواص سلامتی شایان ذکری در بدن دارد.

آنتوسیانین یکی دیگر از زیرمجموعه های پراهمیت فلاونوئید ها است. این گونه از ترکیبات فنولی در پرتقال‌های خونی بیش از پرتقال‌های زرد رنگ دیده می‌شود.

 

کاروتنوئید پرتقال

رنگ و جلای زیبای پرتقال نه تنها چشم نواز بلکه نشانگر وجود ترکیبات مهم‌تری از فنول ها در آن است. بیشتر مرکبات دارای ترکیبی با عنوان کاروتنونید هستند. کاروتئونید ها در بدن وظایف مختلفی بر عهده دارند و به شکل‌های گوناگونی هم وجود دارد. از جمله اشکال مهم آن در پرتقال می‌توان به موارد زیر اشاره کرد.

بتاکریپتوزانتین فراوان‌ترین آنتی‌اکسیدان کاروتنوئیدی در پرتقال است. بدن شما پس از دریافت این کاروتنوئید به سرعت آن را به ویتامین آ تبدیل می‌کند.

لیکوپن شکی دیگری از آنتی‌اکسیدان کاروتنوئیدی است که عموماً در پرتقال‌های تو سرخ دیده می‌شود. همچنین گوجه‌فرنگی و گریب فروت هم غنی از این کاروتنوئید هستند. همانند همتای دیگر خود، این ماده مغذی گیاهی هم خواص بسیار زیادی در خود دارد.

 

اسید سیتریک

طعم ترش پرتقال مدیون وجود اسید سیتریک و ترکیبات سیتراتی است. تحقیقات نشان داده که اسید سیتریک و ترکیبات سیتراتی موجود در پرتقال نقش به سزایی در پس زدن سنگ کلیه و ممانعت از تشکیل آن دارند.

به طور خلاصه می‌توان گفت که، پرتقال منبع غنی از ترکیبات مغذی گیاهی است که دارای مزایای سلامتی و بهداشتی فراوانی هستند.

 

تا به اینجای کار در مورد خواص سلامتی پرتقال صحبت کردیم و بیشتر به بیان اعداد، ارقام و عناوین مواد مغذی پرداختیم. حال به شما خواهیم گفت که پرتقال چه خواص سلامتی دارد و چرا باید پرتقال مصرف کنید.

 

۱۰ دلیلی که باید پرتقال بخورید

هر میوه‌ای دارای خواص خاص خود است؛ اما خواص پرتقال بسیار زیاد است از سلامت بدن و قلب و عروق گرفته، تا سلامت پوست و مو! در این بخش قصد داریم به نکاتی مهم در خصوص خوردن این میوه اشاره کنیم. خواندن این بخش از این مقاله را به شما توصیه می‌کنیم پس تا انتها همراه ما باشید.

خواص پرتقال

پرتقال تقویت کننده قوای ایمنی بدن

پرتقال دارای ترکیبات تیامین، ریبوفلاوین، نیاسین، ویتامین ب ۶، فولات، پانوتنیک اسید، فسفر، منیزیم، منگنز، سلنیوم و مس است. همچنین به دلیل بالا بودن مقدار ویتامین ث (بیش از دو برابر نیاز روزانه) می‌توان این میوه را به عنوان تقویت کننده سیستم ایمنی بدن برای مبارزه با سرماخوردگی و دیگر مشکلات ایمنی دانست. بنابراین این خواص پرتقال را فراموش نکنید.

 

 

خواص پرتقال برای پوست

همان‌طور که رشد می‌کنیم، هر روز پوست ما در مقابل حملات رادیکال‌های آزاد آسیب می‌بیند. این فرایند بی‌شباهت به زنگ زدن آهن نیست. از آنجایی که پوست اولین و بیرونی‌ترین لایه بدن برای محافظت از آسیب‌های محیطی همانند برخورد اشعه‌های خورشید (رادیکال‌های آزاد) است، به مرور زمان همانند آهن شروع به فرسودگی و اکسید می‌کند لذا نیازمند ضد زنگی طبیعی است.

اگرچه نمی‌توانیم به طور کلی فرسودگی و مشکلات به وجود آمده توسط رادیکال‌های آزاد را رفع کنیم، اما می‌توانیم با مصرف آنتی‌اکسیدان‌ها که عامل مبازره علیه رادیکال‌های آزاد هستند، نظیر ویتامین‌های مختلف و مواد معدنی گوناگون، این روند را کندتر کنیم. به این واسطه خواهد بود که شما جوان‌تر از سن خودتان دیده می‌شوید. همچنین خوردن میوه‌هایی همانند پرتقال باعث درخشندگی پوست نیز می‌شود.

 

تقویت کننده بینایی

در کنار پوست، چشم نیز با گذشت زمان دچار آسیب‌دیدگی می‌شود. پرتقال غنی از مواد مغذی همانند ویتامین آ، ویتامین ث و پتاسیم است که هر یک به عنوان محافظ چشم در برابر آسیب‌های رادیکال آزادی شناخته می‌شود. بنابراین اگر می‌خواهید در کهن سالی نیز به مانند جوانی چشمانی روشن و تیز بین داشته باشید بهتر است در فصل پرتقال، از آن نهایت استفاده را ببرید. ویتامین آ، آنتی‌اکسیدان‌هایی نظیر بتاکریپتوزانتین، آلفا و بتاکاروتن، زاکسانتین و لوتئین عوامل مؤثری در حفظ سلامتی بینایی هستند.

 

خواص پرتقال برای قلب

مهم‌ترین دلیل بروز مشکلات قلبی و عروقی، زندگی ناسالم و همچنین مصرف مواد غذایی نامناسب است. این موارد موجب گرفتگی عروق و فشار بر قلب می‌شود. پرتقال دارای ترکیبات فلانوئیدی همانند هسپریدین که قبلاً به آن اشاره کردیم است. این ترکیب به طور طبیعی کلسترول مضر که مسدود کننده دریچه‌های عروق است را کاهش می‌دهد. با خوردن پرتقال و دیگر میوه‌ها به همراه زندگی سالم‌تر می‌توانید اطمینان داشته باشید که از خطر بروز سکته‌های قلبی در امان خواهید بود.

 

تقویت کننده عملکرد مغز

اسید فولات و اسید فولیک دو ترکیب حیاتی برای توسعه و تقویت عملکرد مغز هستند که هر دو در پرتقال موجود است. خوردن این دو ترکیب در میوه‌ها و سایر مواد غذایی برای مادران باردار به واسطه بهبود رشد لوله نخاعی در کودکان توصیه می‌شود. لذا اگر باردار هستید، می‌توانید با مشورت پزشک خودتان خوردن پرتقال را افزایش دهید. بنابراین این خواص پرتقال را فراموش نکنید.

 

 

خاصیت ضد سرطانی

سرطان تجربه‌ای سخت برای بیمار و اطرافیان آن است. تحقیقات نشان داده که ترکیبی به نام دی- لیمونن (D – limonene) در پرتقال وجود دارد که می‌تواند به عنوان ضد سرطان به حساب آید. بر اساس این مطالعات، ترکیب مذکور نشان داده است که تأثیر مثبتی بر کاهش رشد سلول‌های سرطانی ریه، پستان و پوست دارد. علاوه بر این ترکیب، وجود آنتی‌اکسیدان‌های مؤثر زیاد و ویتامین ث خود موجب بهبود سیستم ایمنی بدن در مقابل بسیاری از مخاطرات طبیعی می‌شود. اما مهم است که شما دست از رفتارهای مضر و سرطان‌زا همانند سیگار کشیدن بردارید.

 

پرتقال و رهایی از زخم معده

شاید عجیب باشد اما پرتقال می‌تواند سیستم گوارشی شما را بهبود ببخشد. از آنجایی که پرتقال فیبر فراوانی در خود دارد، قادر است تا به میزان زیادی عملکرد روده و معده را تسریع کند. رژیم غذایی دارای فیبر همچنین به شما این اطمینان را می‌دهد که مشکلاتی به مانند زخم معده و یبوست کمتری تجربه خواهید کرد. بنابراین این خواص پرتقال را فراموش نکنید.

 

 

کاهش وزن

یک لیوان پرتقال با وجود اینکه بمب مواد مغذی است اما کالری بسیار کمی در خود دارد. به طور مثال می‌توان گفت که همین لیوان آب پرتقال دارای چیزی در حدود ۸۵ کالری است. این مقدار کالری برای شما در مقابل فوایدی که دریافت می‌کنید بسیار ناچیز است. همچنین همین لیوان آب پرتقال، در کنار کالری گم، ۴٫۳ گرم فیبر نیز دارد. این ترکیب مغذی و کم کالری موجب می‌شود که معده شما بهتر از قبل مواد غذایی را هضم، روده بیش از پیش مواد مغذی را جذب و وزنتان با سرعت چشم‌گیری کاهش پیدا کند.

 

خواص پرتقال برای مو

پرتغال دارای ویتامین ث بالایی است. این ویتامین تأثیر به سزایی در فعالیت کلاژن مو دارد. می‌توان با یک حساب سر انگشتی متوجه شد که خوردن پرتقال به طور مستقیم بر سلامت مو تأثیر می‌گذارد. هیچ‌کس دوست ندارد سرش با گذشت سن رو به طاسی پیش برود. می‌توانید با خوردن میوه‌هایی نظیر پرتقال، شانس طاس شدن موهایتان را کاهش دهید.  بنابراین این خواص پرتقال را فراموش نکنید.

 

 

آب پرتقال یا میوه پرتقال؟

آب پرتقال یک نوشیدنی محبوب در همه جای دنیا است. یکی از تفاوت‌های بزرگ آب پرتقال و میوه پرتقال، درصد کم فیبر در آب پرتقال است. یک فنجان ۲۴۰ میلی‌لیتری، دارای قند طبیعی به اندازه دو پرتقال یا شاید کمتر از آن باشد. لذا خوردن آب پرتقال زیاد می‌تواند موجب چاقی و افزایش قند خون شود. علاوه بر این در نظر داشته باشید که عموماً آب پرتقال‌ها به صورت کارخانه‌ای دارای قند مصنوعی هستند. پس جا دارد بگوییم که خوردن آب پرتقال طبیعی ضامن فواید سلامتی ذکر شده است.

 

دفع سنگ کلیه

پرتقال منبع خوبی از اسید سیتریک و سیترات ها است. مطالعات متعددی در مورد خاصیت این دو اسید الی بر روی دفع سنگ‌های کلیه انجام شده است. پتاسیم سیترات از جمله ترکیباتی است که برای درمان سنگ کلیه بیماران دارای مشکلات کلیوی تجویز می‌شود و دارای ترکیبات مشابهی در پرتقال است. لذا برای کسانی که سنگ کلیه دارند خوردن پرتقال فارغ از اثرات جانبی اندک می‌تواند مفید باشد.

 

اثرات جانبی پرتقال

پرتقال و خوردن بیش از حد آن دارای اثرات جانبی محسوسی نیست. برخی از حساسیت های در مورد خوردن پرتقال گزارش شده است که نمی‌توان به طور جد آن‌ها را از عوارض جانبی خوردن پرتقال محسوب کرد. برای کسانی که دچار سوزش سر مری هستند، خوردن پرتقال می‌تواند مقداری مضر باشد و این پیشامد علتی به جز وجود اسیدهای اسکوربیک، سیتریک و دیگر اسیدهای الی نیست. بنابراین این خواص پرتقال را فراموش نکنید.

 

جمع‌بندی

پرتقال یکی از محبوب‌ترین میوه‌های دنیای و عضو بزرگی از مرکبات در سراسر جهان است. آن‌ها منبع خوبی برای دریافت ویتامین ث هستند همچنین سایر مواد مغذی نظیر آنتی‌اکسیدان‌ها را نیز در خود دارند. به همین دلیل خوردن پرتقال به صورت روزانه یا در وعده‌های منظم به میزان زیادی خطر بروز مشکلات سلامتی، پوستی و مو را کاهش می‌دهد. همچنین شما به راحتی می‌توانید پرتقال را به شکل‌های گوناگون به وعده غذایی خود اضافه و از آن لذت ببرید.

 

این مطالب رو هم پیشنهاد می‌کنیم ببینید

درباره نویسنده: نسیم زمانی پور

نسیم هستم و الان حدود 30 سال دارم. من عاشق ورزش و تناسب اندام هستم، بیشتر زمانم در طی روز به تولید محتوا و مطالعه در مورد ورزش و رژیم های غذایی می‌گذرد. به تازگی به جمع جیمیتو اضافه شدم و بودن در کنار یک تیم قوی و پر انرژی لذت می‌برم.

3 Comments

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *